_Người em họ của tôi đã phát bệnh tâm thần từ 5 năm nay. Hiện nay 26 tuổi bệnh nhẹ còn sinh hoạt chung trong nhà. Xin được hỏi bệnh này có nguy cơ lây qua ăn uống dùng chung đồ dùng sinh hoạt như chén bát, ly..., muỗi chích có thể truyền qua cho người khác không? Cách phòng ngừa? (Tấn Đạt, Đồng Nai)
_BS Nguyễn Đình Sang (Chuyên khoa BS gia đình, TT Y tế quận I): Xin khẳng định với bạn ngay từ đầu là bệnh tâm thần không lây qua những con đường mà bạn đã liệt kê cho nên bạn hoàn toàn có thể yên tâm.

Bệnh tâm thần là một loại bệnh lý về tinh thần, trong đó người bệnh có những bất thường về suy nghĩ, có sự rối loạn về nhân cách và có những ảo giác, ảo tưởng. Bệnh tâm thần có nhiều loại như: tâm thần phân liệt, loạn tâm thần, hưng cảm, trầm cảm, hưng - trầm cảm...Trong đó, bệnh tâm thần phân liệt là bệnh phổ biến nhất.

Nguyên nhân của bệnh tâm thần phân liệt:

- Yếu tố di truyền: rất quan trọng trong quá trình phát sinh của bệnh. Người ta nhận thấy có những gia đình, dòng họ cùng có nhiều thành viên bị bệnh tâm thần.

- Các bệnh lý thực thể như: u não, viêm não.

- Do thuốc như Amphetamin.

- Ngoài ra bệnh sẽ càng dễ dàng phát sinh khi gặp những yếu tố căng thẳng trong cuộc sống gia đình và xã hội.

Bệnh tâm thần không lây lan qua ăn uống cũng như qua các sinh hoạt gia đình thường ngày. Bệnh cũng không lây lan qua côn trùng chích. Do đó không cần và không nên cách ly người bệnh tâm thần ra khỏi gia đình và cộng đồng; chính nhờ sống hòa nhập với công đồng mà người bệnh cảm thấy thoải mái, không có cảm giác phân biệt đối xử, nhờ đó bệnh sẽ chậm tiến triển hoặc tiến triển tốt hơn.

Để phòng ngừa bệnh tâm thần, bạn nên có cuộc sống thoải mái về mặt tinh thần, ăn ngủ, làm việc, nghỉ ngơi, giải trí có điều độ. Không thức khuya, không hút thuốc, không uống rượu bia (nếu có uống, mỗi ngày không quá 1 lon bia ); tập luyện thể dục thể thao hàng ngày.

Không nên để đầu óc căng thẳng thường xuyên, tập thư giãn mỗi ngày trước khi ngủ, tập yoga, đi du lịch mỗi khi bị stress v.v... Ngoài ra nên giữ gìn vệ sinh sạch sẽ, khám sức khỏe tổng quát định kỳ để phát hiện các bệnh thực thể về não nếu có.