PDA

View Full Version : Pyelonephritis - Viêm Thận Bể Thận



boorin88
17-01-10, 03:49 PM
VIÊM THẬN - BỂ THẬN

1/ Đại cương:
a/ Định nghĩa:
Viêm thận – bể thận là bệnh nhiễm trùng nặng trong mô thận, một trong những bệnh thận thường gặp nhất.
- Viêm thận – bể thận cấp: viêm thận đột ngột do vi khuẩn
- Viêm thận – bể thận mạn: viêm thận kéo dài để lại sẹo và có thể dẫn tới suy thận mạn. Nó thường gặp nhất ở những bệnh nhân hay có bệnh viêm thận bể thận cấp tái diễn như những người bị tắc nghẽn đường tiểu hoặc trào ngược bàng quang – niệu quản.
b/ Dịch tễ:
Nữ nhiều hơn nam gấp 4 lần.
c/ Một số cấu trúc giải phẫu liên quan:

http://up.anhso.net/upload/20100117/14/o/anhso-57_1.jpg

d/ Sinh lý đi tiểu:

2/ Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ:
- Vi khuẩn bên ngoài cơ thể theo dòng nước tiểu trở ngược vào niệu đạo đến bàng quang và cuối cùng tới thận (gọi là nhiễm trùng lên cao). Vì niệu đạo nữ ngắn và gần hậu môn, nơi có nhiều vi khuẩn nên tỷ lệ gặp ở nữ nhiều hơn nam.
- Dòng nước tiểu trào ngược: (vesicoureteric reflux)
+ Do bất thường về cấu trúc giải phẫu: valve giữa bàng quang và niệu quản mở rộng hơn bình thường  khi bàng quang co bóp nước tiểu đi theo 2 đường: ra ngoài qua niệu đạo và trở ngược vào niệu quản. (Điều trị loại này rất khó và ai bị sẽ phải chịu nhiễm trùng tái đi tái lại.
+ Tắc nghẽn:
Nữ: chít hẹp hay mô sẹo (do viêm nhiễm niệu đạo).
Nam trẻ: chít hẹp do nhiễm trùng qua giao hợp
Nam lớn tuổi: do tiền liệt tuyến.
+ Do đưa vào cơ thể catheter hay những dụng cụ như ống soi bàng quang (chẩn đoán hay điều trị bệnh khác).

3/ Triệu chứng:
a/ Cấp:
* Cơ năng và toàn thân:
- Những cơn run
- Sốt cao
- Đau vùng thắt lưng: khác với kiểu đau colic của sỏi thận với tính chất: liên tục, khu trú một điểm.
- Không điển hình: nước tiểu đổi màu, chán ăn, nhức đầu.
* Thực thể: (+/-)
- Ấn đau trên khớp mu.
- Ấn đau điểm sườn cột sống (costovertebral angle).
- Sờ đau vùng cổ bàng quang, tử cung, phần phụ
b/ Mạn:
- Có thể có những triệu chứng của nhiễm trùng cấp.
- Có thể không triệu chứng hoặc triệu chứng mơ hồ. Nó có thể tiến triển nhiều năm âm thầm đến khi thận nhỏ lại, hóa sẹo rồi suy thận (tăng huyết áp, thiếu máu).

4/ Hình ảnh học:
a/ Giải phẫu bệnh:

http://up.anhso.net/upload/20100117/14/o/anhso-58_acute_pyelonephritis.jpg
http://up.anhso.net/upload/20100117/14/o/anhso-02_2.jpg
b/ CT scan và Echo:
http://up.anhso.net/upload/20100117/15/o/anhso-44_echo.jpg

5/ Chẩn đoán phân biệt: viêm bàng quang.
- Viêm bàng quang: nhiễm trùng bề mặt.
+ Tiểu khó (dysuria), tiểu gấp (urinary urgency), tiểu thường xuyên (frequent urination).
+ Nội bào (intracellular), áo lớp ngoài như vỏ kén (biofilm like pods).
- Viêm thận - bể thận:
+ Xâm nhập của thận, có thể từ máu.
+ Sốt, run, đau thắt lưng, tăng bạch cầu.

6/ Điều trị: kháng sinh.